Gümrükler Genel Müdürlüğü İthalat ve Menşe Dairesi tarafından Gümrük Yönetmeliğinin 205/4-Ç Maddesi Uyarınca Menşe İspatı ile ilgili bir yazı paylaşılmıştı. Paylaşılan yazının 24 Mayıs 2019 günü Resmi Gazete'de yayımlanan Gümrük Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile menşe şehadetnamesi ile ilgili hususlar paylaşılmıştı.
Gümrük Yönetmeliğinde Değişiklik Yapılmasına Dair Yönetmelik ile Gümrük Yönetmeliğinin 38 inci, 41 inci ve 205 inci maddelerinde değişiklik yapılarak ilave gümrük vergisi ve ek mali yükümlülük kapsamı eşya için menşe tevsikinin menşe şahadetnamesi ile yapılabilmesi sağlanmıştı.
Düzenlenen yapı ile birlikte AB’den A.TR Dolaşım Belgesi eşliğinde ithal edilecek söz konusu mali yükümlülüklere tabi eşyanın menşeini belirleme konusunda Bakanlıkça belirlenen risk kriterleri uyarınca saptanan durumlar saklı kalmak kaydıyla menşe şahadetnamesinin aranılmayacağı belirlenmişti.
Tedarikçi Beyanı veya Uzun Dönem Tedarikçi Beyanı
İzlenecek yolların, A.TR Dolaşım Belgesi eşliğinde ithal edilecek eşya için beyanname tescilinden önce menşe şahadetnamesinin istenip istenmeyeceği risk kriterine göre belirlenecek. Risk Kriterine göre tescil öncesinde yükümlünün sistemden bu bilgiyi öğrenebileceği ve bu bilgiye göre sistem tarafından menşe şahadetnamesi aranılması durumunda beyanname ekinde söz konusu belgenin ibrazı istenebilecek. Çapraz kümülasyon sistemine dahil ülkeler menşeli olduğu beyan edilen eşyanın AB’den A.TR Dolaşım Belgesi eşliğinde ithalinde, eşyanın ilave gümrük vergisine tabi olmaması için beyanname ekinde İGV BKK’larının 3'üncü maddesi gereğince “tedarikçi beyanı” veya “uzun dönem tedarikçi beyanı”nın ibrazı gerekeceği olarak belirlendi.
Bahsi geçen hususlara, Gümrükler Genel Müdürlüğü-İthalat ve Menşe Dairesi’nin 27.05.2019 / 44730247 sayı/tarihli yazısı ile açıklık getirildi.
İthalat Öncesi Menşe İspat Belgesi Talebi
Eklemek gerekirse, 24.05.2019 tarihli duyuruda da hatırlatıldığı üzere, her ne kadar 2017/10926 sayılı Karar ve uygulama tebliği kaldırılmış olsa da 2018/11799 sayılı karar yürürlükte olduğundan, söz konusu karar ile mezkur yönetmelik değişikliğinde bahse konu “Bakanlıkça belirlenen risk kriterleri uyarınca saptanan durumlar saklı kalmak kaydıyla” hükmü birlikte değerlendirildiğinde, İGV ve EMY konusu ürünlerle ilgili menşe şahadetnamesi ibrazının zorunlu olacağı mütalaa edildiğinden, zaman kaybedilmemesi açısından ithalat öncesi söz konusu menşe ispat belgesinin önceden talep edilmesin faydalı olacağı değerlendirilmekte.
Haki Demirtaş sonuç olarak "Uygulamada kolaylıklar bekleyenler hayal kırıklığı yaşasa da, menşe ispatı açısından yönetmelik değişikliğinin yerinde olduğu, menşe ispatının ancak ve ancak ilgili menşe ispat yönetmelikleri ekinde mevcut olan belge ile tevsik edileceği; tedarikçi beyanlarının çapraz kümülasyon sistemi devreye girdiğinde gündeme gelmesi gerektiği; ihracatçı beyanlarının ise menşe ispat belgesi olarak ( Uluslararası anlaşmalar ve bunlara bağlı kararlar ile yönetmeliklerde ihracatçı beyanı şeklinde bir belge tanımlanmamakla beraber, Gümrükler Genel Müdürlüğü'nün 19.07.2018 tarihli 35941977 sayılı yazısında ihracatçı beyanlarının, menşe şahadetnamesi veya tedarikçi beyanı yerine kullanılabilen bir belge olduğu ve damga vergisine de tabi tutulması gerektiği ifade edilmektedir.) kullanılmaması gerektiğinin altı söz konusu yazıyla çizilmek suretiyle menşe belgesi kavramının uluslararası mevzuat sınırında mütalaa edilmesi gerektiği dolaylı bir şekilde ifade edildiği söylenebilir." ifadelerini kullandı.
MENŞE İSPAT BELGELERİ:
• Menşe Şahadetnameleri.
• EUR.1 Dolaşım Belgeleri.
• Fatura Beyanları.
• EUR.MED Dolaşım Belgeleri.
• EUR.MED fatura beyanları.
• Tedarikçi beyanları.
• Form A Belgeleri
Haki DEMİRTAŞ
